Novaĵoj el Esperantio

Projekto NESTO sendos al tiu blogo freŝajn kaj interesajn novaĵojn, kiuj alvenas al ni el Esperanta Mondo. Do, ĉiam vizitu nin.

2005-09-02

Reago de Claude Piron (2)

Reago al "The Cornell Daily Sun"
 
En chi-semajna "Vim and Vinegar" vi konkludis vian interesan artikolon pri la "Granda Ega Bela Morgauo" asertante: "Kio ajn okazos, unu afero estas certa: neniam chiuj homoj de nia mondo kunvenos, kunigos la manojn kaj kantos kanton en Eo." Prave, neniam chiuj homoj kunigos la manojn kaj kantos en Eo. La funkcio de Eo neniam estis farighi la mondolingvo, nur servi kiel modesta peranto inter malsamlingvanoj. Mi parolis kaj parolas en Eo kun homoj el la plej ekzotaj landoj ek de kiam mi adoleskis (mi nun estas 74-jara), kaj mi chiam trovis tiun manieron komuniki pli placha ol la anglan, lingvon, kiun mi shatas, sed kiun mi neniam regos sufiche por senti min egalnivela kun denaskulo. Mi esprimis min pli flue en Eo post ses monatoj ol angle post ses jaroj, kaj la facileco konstatebla dum lernado plu ekzistas je la momento esprimi sin : pro kialoj, kiuj rilatas al neuropsikologio (vd chapitrojn 6 kaj 7 de mia libro Le défi des langues, Parizo: L'Harmattan, 2-a eld. 2001), en Eo vi malofte dubas, vi ne torturas vian cerbon serche al la ghusta vorto, vi ne timas aperi ridinda, kiom en aliaj lingvoj. Antau du jardekoj, mi travojaghis nian planedon serve al Monda Organizo pri Sano. Sur chiuj kontinentoj (kaj sur multaj insuloj, ekzemple en Japanio), mi diskutis en Eo kun lokanoj, kiuj ne scipovis la anglan. Mi do povas atesti pri ghia elstara taugeco, kompare kun la angla au kun sistemoj kiel samtempa interpretado.

Rimarkinda fakto, rilata al punkto, kiun vi pritraktas en via artikolo, estas, ke homoj restas multe pli si mem, kiam ili komunikas en Eo, ol en la angla. En la angla, ili penas imiti fremdan modelon. Kiam ili sukcesas, ili ne plu aspektas kiel si mem, ili aperas pseudo-anglo-saksaj, ili iel anstatauigis sian identecon per alia, iom kiel personoj kun plurpersoneca perturbo. Kaj kiam ili malsukcesas. Nu, kiel korea kuracisto foje diris al mi: "Kiam vi parolas fremdan lingvon, vi sonas malpli inteligenta ol vi estas." En Eo, oni sentas ilian veran memon, char la lingvo allasas multe pli da variado en prononcmaniero, vortordo, gramatika uzado, referencoj, ktp. Dum la angla ofte aspektas kiel maskvestajho, kiu malbone sidas sur la fremdula korpo, Eo chiam restas perfekte adaptita al la persono kaj al ties devenloko.

Spite al la multaj lingvistoj, jhurnalistoj kaj politikistoj, kiuj, malbone informite, disvastigas siajn antaujughojn - mi ne diras, ke iliaj intencoj ne estas puraj, nur ke ili ne imagas, ke ekzistas faktoj esplorindaj antau ol esprimi sin publike pri la temo - Eo ne chesas progresi, shajne lau eksponenciala kurbo. Tial mi ne vetus favore al tio, kio, por vi, estas tiel evidente "certa". La kritika maso, kiu renversos la tendencon uzi la anglan mondolingve, alproksimighas. Finfine, homoj ne estas stultaj. Kiam metodo solvi problemon montrighas pli efika, rilate al kosto, ol alia, montrighas pli facile akirebla, pli justa al chiuj, kaj pli respekta al identecoj kaj kulturoj, estas multaj shancoj, ke la plimulto fine alprenos ghin. Homojn komence ne allogas tio, kio pli poste montrighas progreso. Ili chiam komence forjhetas au primokas la novajn elpensajhojn, kiuj rezultas el homa kreemo kaj montrighas facilaj kaj agrablaj. Pensu pri la t.n. arabaj ciferoj, au pri la metra sistemo. Sed fine ili agas lau siaj interesoj. Mia noveleto "These Terrans are real masochists [Tiuj teranoj estas veraj masohhistoj]", TTT-e alirebla, provas humure pritrakti tiun homan tendencon. Vi trovos ghin je
http://claudepiron.free.fr/ ; alklaku "Articles" en la maldekstra menuo, kaj iru al "En anglais". 

Kiom koncernas Eo-kantadon, kanti en Eo estas io ofte spertata en la internaciaj eventoj, kiuj uzas tiun lingvon. Se vin interesas auskulti Eo-kantojn, provu
http://www.vinilkosmo.com, la chefan produktiston de KD en la zamenhofa lingvo.

Kiel ajn estu, multan dankon pri tio, ke vi invitis nin resti kritikemaj rilate la manieron koncepti la ontan tempon.

Chion bonan al vi. Claude Piron

Reago de Claude Piron al Publikajoj (1)

Reago de Claude Piron al Publikaĵoj (1)

En artikolo ("Calling for an overhaul of the teaching of English in Thai schools") publikigita en la tajlanda anglalingva gazeto The Nation la 28-an de augusto, Chatrarat Kaewmorakot raportas:  Education Minister Chaturon Chaisang said that most students' inability to communicate in English despite spending years learning the language pointed to a clear failure in language-teaching in Thailand. [Edukministro Chaturon Chaisang diris, ke la nekapablo anglalingve komuniki de la plimulto el la studentoj malgrau jaroj da lernado montras, ke klare fiaskas lingvoinstruado en Tajlando]
Kiel multaj el liaj kolegoj en la tuta mondo, edukminitro Chaturon Chaisang atribuas la malbonajn rezultojn de la tajlandaj studentoj en lernado de la angla lingvo al malsukcesa instruado. Kiam registaroj rigardos fronte la realon? La kauzo ne estas, ke la instruado estas fusha, sed ke instrui la anglan en lernejoj tiamaniere, ke la studentoj fine regu ghin, simple estas neplenumebla tasko (escepte en landoj kun ghermana lingvo). La angla estas tro malfacila por la mezuma studento. Fakte, ghi estas ege malbona elektajho por internacia komunikado. Ghi estas plena je nekonsekvencajhoj kaj absurdajhoj, kiujn eblas memori nur per persista penado, senproporcia kun la rezulto. Miriga estas la submetighemo de registaroj kaj landanaroj, kiuj akceptas la internacian uzon de la angla, kvazau ghi estus io fatala. La angla neniam estis demokratie elektita. Delonge estas tempo, ke registaroj kundecidu objektive studi la mondan lingvoproblemon kaj kompari la diversajn ekzistantajn metodojn ghin superi, kun la celo elekti la plej bonan. Eblo inda je konsidero estas la internacia lingvo Eo. Ghi funkcias tute bone kaj estas multoble pli facila ol la angla. Trovighas Eo-parolantoj en multaj urboj de multaj landoj (Tajlando, Filipinoj kaj la arabaj landoj apartenas al la chefaj esceptoj). Mi uzis Eon sur chiuj kontinentoj, kiam mi laboris por Monda Organizo pri Sano, mi do povas atesti pri ghia rimarkinda efikeco. Se en la tuta mondo registaroj kaj amaskomunikiloj instigus la loghantojn lerni ghin, la angla rapide eksvalidighus kaj studentoj tutmonde chesus investi sian nervan energion en la enmensigon de ghiaj multaj absurdajhoj, kiel la malsama prononco de "ough" en "tough", "though", "through", "cough"; la malsamaj strukturoj en "I am not" kaj "I do not know" (kial ne "I do not be" au "I know not"?), la fakto, ke vi ne povas derivi "dentist" el "tooth" (komparu kun la aliaj lingvoj: japana "tooth" = "ha" > "dentisto" = "ha-isha"; indonezia "tooth" = "gigi" > "dentisto" = "doktor gigi"; Eo "tooth" = "dento" > "dentist" = "dentisto", kaj multaj, multaj aliaj. La statuso de la angla kiel mondlingvo rezultas el inerteco. Estas tempo rekonsideri ghin, esplori pri alternativaj solvoj kaj alpreni komunikilon, kies efikeco estu pli bone proporcia al la kostoj, kaj krome pli justa. Kial 6 elcentoj el la tera loghantaro devu ghui avantaghon en chiu diskuto au traktado simple pro tio, ke ili naskighis en la ghusta lando? Kial ilia junularo povu dedichi al teknika, scienca au alia studado la tempon, kiun samaghuloj alilandaj devas investi en la provon regi la absurdajhojn de la angla lingvo, lingvo de malplimulto ? Mi esperas, ke sana prudento foje venkos.

2005-09-01

61-a RENKONTIGXO DE ESPERANTISTOJ DE LA PARAIBA-VALO

 
 
61-a RENKONTIGXO DE ESPERANTISTOJ DE LA PARAÍBA-VALO

11-A DE SEPTEMBRO 2005
CASA DA CULTURA DE LORENA
R. Viscondessa de Castro Lima, 10


TEMO: “CENT JAROJ POST LA UNUA KONGRESO”

9:00 h – Mafermo – Protokolo – Salutoj
9:30 h – Prelego: “La Bulonja Kongreso: faktoj kaj signifoj” (Floriano Pessoa, Rio)
10:30 h – Prelego: “Cent jaroj da Universalaj Kongresoj” (Aloísio Sartorato, Rio)

12:00 h – Pauxzo

14:00 h – Prelego: “ Kontribuo de la Universalaj Kongresoj al la Esperanto-kulturo” (Francisco Wechsler, Campinas)
15:00 h – Prelego: “Brazilaj Kongresoj: kiaj ili estis gxis nun? Kiaj ili estu de nun?” (José Roberto Tenório da Silva, S. Paulo)

Ekskursoj el San-Pauxlo:
Sidnéa (11)39765724 vespere
aux (11)8353-4112 posxtelefone.
retmesagxe: esperanto@ig.com.br
 

2005-08-29

Ebla TRIA Unesko-rezolucio favora al Esperanto

Jen la angla lingva versio de la ebla
TRIA Unesko-rezolucio favora al Esperanto











Proposal for Resolution on Esperanto for Education for Sustainable Development


The General Conference,
  • Considering that the General Conference at its 1954 session in Montevideo, by its resolution IV.1.4.422-4224, took note of the results attained by the international language Esperanto in the field of international intellectual exchange and mutual understanding among the peoples of the world, and recognized that those results corresponded with the aims and ideals of UNESCO;
  • Considering that the General Conference at its 1985 session in Sofia, by its resolution 11.11, asked the Director-General to follow with attention the development of Esperanto as a means for better understanding among different nations and cultures and invited the Member States to promote the introduction of study programs on language problems and Esperanto into their schools and higher educational institutions;
  • Noting the considerable contribution of the Esperanto movement, and especially of the Universal Esperanto Association, to the activities of UNESCO;
  • Noting the potential of the international planned language Esperanto to provide an efficient means to contribute to sustainable development and thus to quality education for all;
  • Calls attention to the fact that in the 50 years since the first resolution Esperanto has achieved enormous progress in various fields and has matured as a means of international communication, so that the time has now come to issue a new report on its progress;
  • Requests that the Director-General in collaboration with the Universal Esperanto Association and other experts deliver a report to the next General Conference on the practical applications of Esperanto in various fields of communication; on scientific studies of the language; on the state of teaching at various levels; and on the ways in which Esperanto might be more actively used in international relations and towards education in international understanding;
  • Requests UNESCO to give its auspices and to provide organizational assistance towards the preparation of such a report, and also towards carrying out experiments, whose aim will be to compare the results obtained when teaching Esperanto as compared to other foreign languages in a number of Member States on all continents. These experiments will be carried out by the Universal Esperanto Association in cooperation with local teachers and local universities within the framework of the Decade of Education for Sustainable Development.
informita de:
******************************************************************
Renato Corsetti, Via del Castello, 1, IT-00036
Palestrina, Italujo
renato.corsetti@esperanto.org_
******************************************************************